Vana vakaberekerwa mumakore 15 apfuura havana kumboziva nyika yakanga isina kubatanidzwa muhondo. Nenzira yakanaka, vazhinji vana vari kure nemhirizhonga, asi izvi hazvirevi kuti vabereki havafaniri kutaura nevana pamusoro pekukonana.
Vana vanogona kudzidza nezvehondo pane imwe nguva kubva kune vhidhiyo. Uye zviito zvehugandanga zvingava zvakanyanya pedyo neimba, izvo zvingagadzirisa kukurukurirana kwakaoma zvikuru nevana.
Unotsanangura sei bhomba iro rakauraya vanhu vasina mhosva? Kana iwe unopindura sei mibvunzo pamusoro pekunge imwe nharo ye 9/11 inogona kuitika zvakare? Kunyange zvazvo hurukuro idzi dzingave dzakaoma kuva nazvo, zvakakosha kupa vana makore ruzivo rwakakodzera nezvehondo.
Ugandanga nehondo zvinotyisa, kunyange kuvanhu vakuru. Kune mwana angangodaro asinganzwisisi chokwadi kana kuziva apo hondo iri kuitika chaizvoizvo, inotyisa. Kunyange kana iwe uchiedza kubvisa mwana wako kuti asaone zvifananidzo zvehondo, pasinei neterevhizheni kana kune imwe nzvimbo, unofanira kuchengetedza mitsara yokukurukurirana yakazaruka.
Kurumidza Kukurukurirana Nevana Vako
Kunyange zvazvo dzimwe mhuri dzichiraira apo mubereki kana mumwe nhengo yemumhuri anoshumira muchiuto, mhuri dzisiri dzehondo dzingave dzisina kufarira kutaura nevana nezvehondo. Asi nekuda kwekuti mhuri yako haibatanidzwi zvakananga nehondo ikozvino haireve kuti iwe haufaniri kuunza nyaya yacho.
Kutaura nezvekuti sei vamwe vanhu vachikuvadza vamwe nechinangwa uye kuti izvo zvinogona kutungamirira sei kuhondo inyaya yakaoma. Uye kune vana vakawanda, zvinogona kuva zvinotyisa uye zvinogumbura. Mushure mezvose, zvakawanda zvemashoko zvinogona kunge zvakasiyana zvakasiyana nemharidzo yawakanga uchiedza kudzidzisa mwana wako pamusoro pemutsa , kuremekedza, uye tsitsi.
Kutanga mwana paanenge akapoteredza 4 kana 5, zvakakosha kuti uve wakasununguka kuti ukurukure chokwadi chakakonzera hondo kana mwana wako achiuya nazvo. Zvisinei, itai saizvozvo nenzira yakakodzera yezera ravo.
Semuenzaniso, unogona kutaurira chikoro chako chechiergergener, "Vamwe vanhu mune imwe nyika vanobvumirana nezvakakosha kwavari, uye dzimwe nguva hondo inowanikwa apo izvozvo zvinoitika. Hondo haisi kuitika pedyo nesu, uye hatisi mungozi. "
Somubereki, ibasa rako kuvatsigira kuti vakachengeteka, sezvo zvichikosha kuti mwana anzwe akachengeteka uye akachengeteka. Kutanga kukurukura kunogonawo kuva mukana wekugadzirisa kusanzwisisana kupi zvako mwana wako angave.
Zvisinei, kana mwana wako asina kufarira kutaura pamusoro pehondo, saka hapana chikonzero chekuchikanda-angave asina hanya nezvazvo zvakadaro, uye vana vaduku havafaniri kukamanikidzwa kuti vazive.
Tsvaga Zvaunofunga Nevana Vako
Kuti uwane pfungwa yezvinodiwa nemwana wako, bvunza mibvunzo yakadai, "Pane mumwe wevadzidzisi vako anotaura pamusoro peizvi kuchikoro?" Kana kuti "Pane mumwe wevamwe shamwari yako anongotaura nezvezvinhu izvi here?"
Mwana wako angangodaro akanzwa zvigadziro zvehuwandu uye angave ari kutambura kuita pfungwa dzezvinhu. Kana kuti angave akaona kubudiswa kwevhidhiyo yausina kuziva kuti akanga achiona.
Kudzidza izvo mwana wako atoziva anogona kukupa chikonzero chekutanga chekutaura kwako. Iva muteereri akanaka uye uratidze mwana wako kuti iwe unotengeswa mukunzwa zvaanofunga.
Tsanangurai Chinangwa chehondo
Mwana wako angangoda kuziva kuti nei tiri muhondo. Chengetedza tsanangudzo yako nyore nekureva chimwe chinhu chakadai, "Hondo inofanirwa kudzivirira zvimwe zvinhu zvakaipa kuti zvirege kuitika munguva yemberi."
Unogonawo kutaura pamusoro pekuti hondo inorevei kudzivirira vamwe vanhu. Ita zvakajeka kuti chisimba hachisi nzira yakanaka yekugadzirisa kukakavara asi dzimwe nguva nyika dzinofunga kuti dzinoda kutanga hondo kuti vanhu varambe vakachengeteka munguva yemberi.
Dzorera Kana Paine Basa Rinokosha
Kazhinji, vabereki vanofanira kutendeseka nevana vavo. Zvisinei, izvozvo hazvirevi kuti iwe unoda kukurira mwana wako neupe ruzivo rusingadikanwi.
Chengetedza hurukuro yako yakakodzera yezera remakore uye kukanganisa kune rumwe rutivi rweuchenjeri-chinhu chekupedzisira chaunoda ndechokuti mwana wako abve muhurukuro achitonzwa kunyanya kutya hondo. Usapedza kuipa kwehondo, asi unyeuke mupfungwa kuti mwana wako haafaniri kuziva zvose zvinonyanya kuitika zvezviri kuitika.
Gara kune chokwadi kunze kwekutaura zvakawanda pamusoro pehuwandu hwehuwandu. Uye usafanotaura zvaizoitika kana kuti kutaura pamusoro pekuti zvinhu zvinotyisa zvinoramba zvichiitika sei munguva yemberi.
Dzivisa Hupenyu Hwakaipa
Kutaura nezveimwe boka revanhu kana nyika inogona kutungamirira mwana wako kukudziridza rusaruro. Saka chenjerera nemashoko anotaura apo iwe uchitaura hondo uye ugandanga. Ramba uchifunga nezvekushivirira, pasinei nekutsiva.
Kana iwe uchizogoverana maonero ako, taura nezvemaonero aunoita pamusoro pehondo munharaunda. Pane mukana wekuti iwe haugoni kubvumirana nechinangwa chehondo kana chiito chekupinda muuto. Iwe unogona kugoverana izvozvo nevana vako, kunyanya kana iwe uchinzwa kuti chikonzero chekutenda kwako ndechimwe chezvinhu zvemhuri yako.
Zvisinei, kana mwana wako apinda mumakore ake achiri kuyaruka uye achiri kuyaruka, angatanga kugovana maonero ake pamusoro pehondo-uye hauzombozivi kana ivo vacharamba vaine pfungwa dzako. Edza kuremekedza maonero emwana wako, kunyange kana iwe usingawirirani, uye rega kusaitirana nharo pamusoro payo kana kuratidza maonero ako nenzira yakatsamwa.
Tarisa Media Reverage Alongside Older Vana neVechidiki
Zvakakosha kurega kuparidzirwa kwevhidhiyo kuvana vaduku. Kutarisa kutsamwiswa kwezviitiko zviri kutaridzwa pamashoko, sekurwiswa kwegandanga, kunogona kuva kunetseka kusvika kuchikoro chesekondari kana kuchikoro chevana vepuraimari.
Bvisa kuparidzirwa kwevhidhiyo kana mwana wako aripo. Ramba uchifunga kuti vana vaduku vanowanzoona TV kana kutarisa pamapfudzi enyu kunyange kana iwe uchifunga kuti vane hanya nezvimwewo.
Tweens uye vechidiki vanogona kutora mimwe miviri yevhidhiyo pasinei nokuti unoedza sei kuderedza kusarudzwa kwavo. Vachaona peji rekutanga repepanhau paresitoro kana kuti vachaona nhau pamapiritsi avo uye mafoni.
Iwe unoziva zvakanakisisa kuti mwana wako akakura sei, uye ruzivo rukuru rwavanogona kubata. Kana iye achida kuona iyo nyaya, kunyange zvakadaro, kana kutarisa firimu yakagadzirirwa munguva yehondo, uye iwe uchifunga kuti anogona kuitakura, tarisa pamwe chete.
Mukurudzire kuti abvunze mibvunzo uye, kana iwe usingazivi mhinduro, umuudze kuti uchawana uye uchitevera zuva rinotevera.
Kurudzira Tsitsi
Unogona kufunga pamusoro pekuita basa rehondo uye zvinorevei nevana vako. Pane mukana wakanaka wavanoziva mumwe munhu kubva kuchikoro ane mubereki anoshumira, saka unogona kutaura pamusoro pekuti ingakanganisa mhuri yevadzidzi sei.
Ichi chidzidzo zvakare mukunzwira tsitsi, kubatsira mwana wako kunzwisisa kuti mhuri ine nhengo kune imwe nyika kune imwe hondo ingada kubatsirwa zvishoma. Taura nemwana wako nezvekuzvipira mumabasa anotsigira mhuri dzehondo; izvi zvinogona kuita kuti mwana wako achinzwe sekuti vari kuchinja.
Iwe unogona zvakare kutaurirana nemwana wako nezvevapoteri varikurwisana nehondo kune imwe nyika uye kupa zvikonzero zvinokonzera kuvatsigira. Vana vanogara vanonzwa vakachengeteka uye vane chivimbo kana vachiziva kuti pane chimwe chinhu chavanogona kuita kuti vabatsire.
Kunyangwe chiito chiduku, sekupa kushanduka kwakasununguka kune rudo runobatsira vana muhondo dzakaparadzwa nehondo kana kuti kutarisira mauto anoshumira kune imwe nyika, inogona kuenda kure kure kubatsira mwana wako kunzwa sokuti anokwanisa kuita mutsauko.
Taura Vanhu Vakanaka Vari Kubatsira
Kunyange zvazvo zviito zvehugandanga nehondo zvinotyisa, unogona kugara uchiwana vanhu vakanaka vari kushanda zvakaoma kubatsira vamwe. Ratidzai mabasa aya ebasa uye mutsa kuvana venyu kuitira kuti vayeuke kuti kunyange zvazvo kune vanhu vashomanana vakaipa munyika, kune vazhinji vazhinji vane mutsa uye vane rudo kune vamwe.
Unogona kuwana mimwe mienzaniso yezvakaitika apo vanhu vakapinza mukati kuti vabatsirane. Kune vanhu vakawanda vanoda kubatsira rubatsiro rwekuponesa mushure me 9/11, semuenzaniso. Kunewo mienzaniso mizhinji yevanhu vanobatsira vanhu kubva kunyika dzakaparadzwa.
Iwe unogona zvakare kuratidza kuti kune vakawanda vashandi vari kushanda zvakaoma kutarisira vamwe. Vashandi vehurumende, vakuru vehurumende, mapurisa, vanachiremba, uye vanamukoti ndivo vashomanana vevanhu vanobatsira vamwe panguva dzehondo nehugandanga.
Chengeta Emotional State
Mwana wako achadzidza nzira yekubata nayo zviitiko zvenyika nekuona kuti iwe unobata sei nyaya. Saka ziva kuti unoita sei kudzvinyirira uye kuti unotaura sei nevamwe.
Zvakajairika kuti unzwe uchizvidya mwoyo nezvehondo uye zviito zvehugandanga. Uye kana zvakanaka kuti uudze mwana wako unonzwa uchitya, usatakura mwana wako zvakanyanya nemanzwiro ako. Pane kudaro, funga nezvematanho aunotora kuti uite zvakananga nemanzwiro ako nenzira ine utano.
Ramba Uine Ziso Pamatambudziko Omwana Wako
Zvakasikwa kuti mwana wako anzwe achishushikana, akavhiringidzika uye achishungurudzika pamusoro petariro yehondo. Uye inogona kukanganisa vamwe vana kupfuura vamwe.
Vana vaduku havakwanise kudzokorora kushungurudzika kwavo saka ngavatarisire kuchinja kwekuita sekusangana nekuoma kurara, kuwedzera kuwedzerwa, kudzorera kudzokera kumucheche wekutaura , kukura kwechigunwe kana kubhedha.
Vana vakwegura vanogona kutaura zvinotyisa pamusoro pekufa kana vangave vanorondedzera zvinopesana pfungwa kana vakaora mwoyo. Iva nehanya nekutarisana nehondo kana hugandanga pamwe chete. Mwana anoenderera mberi achitaura nezvazvo kana munhu anoda kudya zvakawanda zvakadai sekugona kunetseka angave ari kutambura kugadzirisa kuzvidya mwoyo kwake.
Vana vane nharo dzepfungwa mupfungwa kana avo vakambosangana nemamiriro ezvinhu anotambudza vangave vanyanyisa. Vana kana vapoteri kana vatorwa vemhuri vangangodaro vaine ruzivo rwekunetseka nekutambudzika.
Kana mwana wako achiita seanetseka kutarisana nemifananidzo yaanoona kana ruzivo rwaanonzwa, taura nevana vevana vako . Chiremba anogona kuongorora mwana wako uye kuita kuti zvakakodzera kuendesa kune vashandi vehutano hwepfungwa kana zvichidiwa.
> Sources:
> American Academy of Child & Adolescent Psychiatry: Kutaura Nevana Nehugandanga Nehondo.
> American Academy of Pediatrics: Vana ne Njodzi: Kukurudzira Kugadzirisa uye Kubatsira Vana Kukunda.
> American Psychological Association: Resilience munguva yeHondo: Mazano Mazano kuvabereki nevatarisi vezuva vemazuva ekutanga vana.
> National Association of School Psychologists: Kubatsira Vana Kurwisana Nehugandanga - Mazano kumhuri nevadzidzisi.
> I National Child Traumatic Stress Network: Kutaura Nevana Nehondo Nehugandanga.